Anger

‘Anybody can become angry – that is easy; but to be angry with the right person, and to the right degree, and at the right time, and for the right purpose, and in the right way – that is not within everybody’s power and is not easy’ – Aristotle

Bạn thường làm gì khi Tức giận ghé thăm bạn? 

Bạn thể hiện cơn giận của mình qua lời nói, hành động hoặc câu từ trong email rồi sau đó phải hối tiếc?

Bạn kềm nén cơn giận vào trong rồi lại ấm ức mãi không quên?

Mỗi cảm xúc đều mang một năng lượng nhất định. Năng lượng của bạn Tức giận (Anger) có thể nói là rất mạnh mẽ mà tôi vẫn thường ví von là một ‘cục lửa’. 

Thể hiện cơn giận ngay lập tức có tác dụng tốt là ta không phải giữ nguồn năng lượng nóng ấy trong người. Tuy nhiên, quăng ‘cục lửa’ ấy ra bên ngoài chắc chắn sẽ có người phải nhận và bị tổn thương. 

Kềm nén ‘cục lửa’ ấy vào trong bằng cách đánh lừa bản thân ‘chuyện nhỏ mà có gì phải giận’, ‘thôi bỏ qua cho yên chuyện’, chắc chắn sẽ không thành công khi ta gặp phải ‘một cục lửa to’. Lửa càng to thì ta lại càng làm tổn thương chính mình nếu cứ kềm nén mãi vào trong. 

Chuyển hoá năng lượng mạnh mẽ của những cảm xúc như Tức giận thật ra không quá khó. Chúng chỉ cần ta tỉnh táo, bình tâm và trò chuyện với chúng bằng vài CÂU HỎI ĐÚNG. 

Khi đã được thấu hiểu, năng lượng của Tức giận có thể giúp xung đột được giải quyết êm thắm và mối quan hệ thêm sâu sắc. 

Bạn đã biết cách chuyển hoá năng lượng của Tức giận (Anger) theo chiều hướng tích cực chưa?

Bạn có thể inbox hoặc email đến địa chỉ pham-t-thanh.thao@overflowingbuckets.com để nhận thông tin các khoá học theo nhu cầu của mình. Hiện nay có các khoá cho từng cá nhân, khoá học cho nhóm bạn thân và khoá học cho nhóm bất kỳ. 

Chiêm nghiệm

‘We do not learn from experience. We learn from reflecting on experience’ – John Dewey

Tạm dịch: Chúng ta không học từ kinh nghiệm, chúng ta học từ việc chiêm nghiệm về những trải nghiệm của mình. 

Reflection (tạm dịch: Chiêm nghiệm) là việc dành thời gian suy nghĩ để đúc kết ra những bài học, tìm ra những hiểu biết sâu sắc về bản thân, về những sự kiện quan trọng xảy ra trong công việc/ cuộc sống hàng ngày. Đây là hoạt động rèn luyện ‘não’ không thể thiếu nếu bạn muốn đi xa trên con đường phát triển bản thân và đi lên những vị trí bạn hằng ao ước. 

Tại sao lại như vậy? 

Nếu bạn hoàn thành một dự án thành công mỹ mãn mà không đúc kết được những yếu tố nào mang đến thành công cho mình thì cơ hội để bạn lặp lại thành tựu đó sẽ tuỳ thuộc vào vận may. Nếu bạn thất bại mà cũng không học được bài học nào thì những lần thất bại tiếp theo  sẽ khó tránh khỏi. 

Hồi còn đi làm, những người sếp tôi thường ngưỡng mộ vẫn hay chia sẻ là họ dành ra một khoảng thời gian cố định trong tuần để chiêm nghiệm. Giờ đây, trên con đường coaching, tôi cũng thấy rõ sự khác biệt giữa các anh chị C-level và các bạn trẻ. Chia sẻ của các anh chị này thường sâu sắc chẳng phải do tuổi tác mà là do những đúc kết từ những trải nghiệm quý giá. 

Vậy chiêm nghiệm phải làm sao và chiêm nghiệm có khó không? Có và không!

Cũng giống như bạn đi tập thể hình, việc nâng tạ hay gập bụng không phải là điều làm chúng ta hồ hởi đến phòng gym mà chính là vóc dáng có được sau vài tháng luyện tập. 

Chiêm nghiệm cũng vậy. Việc dành thời gian vài chục phút mỗi ngày hoặc mỗi tuần để suy nghĩ sâu về một chủ đề nào đó không phải là việc não chúng ta thích thú nhưng insights/ những suy nghĩ sâu sắc và những bài học quý thu nhặt được giúp chúng ta tốt hơn, đi đến mục tiêu nhanh hơn là những phần thưởng não chúng ta mong chờ. 

Sau đây là hai mẹo tôi cho là quan trọng nhất trong quá trình chiêm nghiệm: 

  1. Não chỉ có CÂU TRẢ LỜI nếu nó được HỎI 

Chúng ta không thể đơn giản kêu não cho mình insights hoặc bài học về những việc xảy ra. Não cần những câu hỏi nhỏ để từng bước một giúp ta nhìn sâu vào các vấn đề hóc búa. 

2. Khi đã hỏi phải ĐẶT ĐÚNG CÂU HỎI 

Có một quan sát thú vị tôi rất hay gặp là các bạn khách hàng/ học viên rất thích đặt các câu hỏi Tại sao (Why?). Đây là câu hỏi thú vị được tin là giúp ta nhìn sâu vào vấn đề. 

Tuy nhiên theo các nghiên cứu tâm lý học như các bạn có thể xem ở link dưới đây để đọc tóm tắt nghiên cứu của Tiến Sĩ Tasha Eurich hoặc cuốn Find your why của Simon Sinek – người đặc biệt thích Why, cũng không hề khuyến khích ta đặt câu hỏi Why cho những vấn đề hóc búa của mình. Những câu hỏi Why có thể làm giảm chất lượng cuộc sống vì chúng làm chúng ta suy nghĩ luẩn quẩn (overthinking). 

Theo trải nghiệm của bản thân (đã một thời vật vã vì một loạt câu hỏi why), tôi nhận thấy Why thường không giải quyết được vấn đề đang cấp bách của bản thân, lại mở ra thêm nhiều vấn đề hóc búa khác làm cho ta đã bí lại càng thêm bế tắc. 

Ví dụ khi ta ganh tị và đặt câu hỏi: 

‘Tại sao mình ganh tị? Tại vì mình không bằng người ta. 

Tại sao mình không bằng người ta? Tại vì mình sinh ra trong gia cảnh đã thua họ rồi.’ 

Do đó Why cũng là câu hỏi không được khuyến khích trong coaching. Một trong những câu hỏi tuyệt vời tôi vẫn dùng là What – câu hỏi này giúp ta nhìn ra vấn đề và có hướng hành động đi đến mục tiêu:

Ví dụ như cùng tình huống làm khi ta ganh tị:

‘Mình đang ganh tị điều gì?

Mình mong đợi có trải nghiệm gì khi có được điều ấy?

Mình đã có điều ấy chưa? Nếu chưa, mình cần làm gì để có được điều mình mong muốn?’

“Why” questions trap us in our past; “what” questions help us create a better future – Tasha Eurich 

Tạm dịch: Câu hỏi ‘Tại sao’ làm ta mắc kẹt trong quá khứ. Câu hỏi ‘Điều gì’ giúp ta đi đến tương lai. 

—–

Các lớp học về Cảm xúc sẽ giúp bạn học được cách chiêm nghiệm, tự đặt những câu hỏi về những cảm xúc phổ biến thường đến với mình trong công việc và cuộc sống. 

Học cách đặt đúng câu hỏi sẽ giúp bạn không chìm sâu vào những mớ suy nghĩ luẩn quẩn và sẽ nhanh nhanh tìm được giải pháp cho mình. 

Bạn có thể inbox hoặc email đến địa chỉ pham-t-thanh.thao@overflowingbuckets.com để nhận thông tin các khoá học theo nhu cầu của mình. Hiện nay có các khoá cho từng cá nhân, khoá học cho nhóm bạn thân và khoá học cho nhóm bất kỳ. 

Link để đọc bài của Tiến sĩ Tasha Eurich:

Trạm Yêu Thương

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Một sáng nọ tôi tỉnh giấc trong cái se lạnh và sự tĩnh mịch tuyệt đối. Có điều gì đó rất khác lạ đang diễn ra mà tôi chưa giải thích được. Ngồi lặng yên hít thở bầu không khí trong lành, tôi chợt nhận ra sáng nay mình không bị đánh thức bởi các bạn đồng hành. 

Nhiệt Huyết không còn nôn nóng kéo chân tôi xuống giường khi vẫn còn lơ mơ ngủ. Bạn ấy đang cuộn tròn thở đều bên cạnh Hạnh Phúc. 

Giận, Xấu hổ không còn la mắng Sợ từ sáng tinh mơ như mọi hôm. Ba bạn vẫn còn ngủ say bên bếp lửa. Trong lúc lơ mơ đêm qua, tôi nghe Giận cám ơn Sợ vì đã giúp đoàn tránh được nhiều hiểm nguy. Xấu hổ xin lỗi vì đã từng hiểu nhầm và ghét bỏ Giận. 

Tự Chỉ Trích và Nghi Ngờ Bản Thân tựa đầu và vai Tự Hào. Một tấm thiệp với dòng chữ: ‘Cám ơn hai bạn đã giúp mình được tự hào hơn’, nằm yên ắng kế bên. 

Buồn tựa vào Vui ngồi lặng lẽ ngắm bình minh ở góc lều. 

Bước ra khỏi lều nhìn quanh, tôi chợt nhận ra đêm qua mình đã đến được trạm đầu tiên: Trạm Yêu Thương (Self-compassion Station) – trạm dừng chân mà tôi chưa bao giờ lên kế hoạch hay chủ đích đi tìm. Trời bên ngoài se lạnh mà tim tôi thật ấm. Tôi cảm nhận An Yên đang ở thật gần, từ sâu thẳm trong tôi. 

Tôi không biết mình sẽ phải đi thêm bao xa, chạm mốc bao nhiêu trạm hay mất bao lâu để đến được nơi mình đang tìm kiếm. Tôi cũng không biết trạm tiếp theo đang chờ đợi mình phía trước tên gì. Tôi chỉ biết rằng tôi sẽ tiếp tục đi và tiếp tục sống trong từng khoảnh khắc với tất cả yêu thương.

.       .       .       .       .       .       .        .       .       .       .

Tôi sẽ chẳng bao giờ đến được Trạm Yêu Thương nếu không có cơ duyên được đọc, hiểu và thấm một phần những lời dạy từ sách của Thầy Thích Nhất Hạnh. Mindfulness là nền tảng giúp tôi có được sự tĩnh lặng để nhìn sâu vào chính con người mình và bình yên quan sát những chuyển hóa từ bên trong. 

Tôi sẽ chẳng thể nào hiểu được thông điệp của các bạn đồng hành, nếu không được truyền dạy những kỹ năng lắng nghe và đặt câu hỏi từ những Thầy Cô tôi đã có duyên được gặp mặt ngoài đời, qua những khóa học online hay những trang sách quí trên con đường Coaching. 

Tôi biết ơn những bạn/ anh/ chị đã tin tưởng và cho phép tôi cùng đi một đoạn trên hành trình khám phá bản thân. Những câu chuyện của mọi người là nguồn cảm hứng bất tận giúp tôi nhìn sâu hơn vào bản thân mình. 

Sau cùng, tôi cám ơn bạn bè/ anh/ chị luôn thầm lặng dõi theo những nẻo đường tôi đã đi qua. 

.       .       .       .       .       .       .        .       .       .       .

Chào tạm biệt Trạm Yêu Thương (Self-Compassion Station)!

Written by Pham Thi Thanh Thao

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Ngạo mạn

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Ngạo mạn tin rằng mình giỏi hơn hết thảy mọi người xung quanh. Bạn luôn cho rằng mình biết tất tần tật mọi thứ trên đời. 

Mỗi lần bóng dáng Ngạo mạn thấp thoáng xa xa là Tự nghi ngờ năng lực bản thân lại cuống quít níu áo tôi. Một cách logic, tôi chưa bao giờ nghĩ Ngạo mạn ‘thèm’ đến nhà tôi vì kiêu kỳ như bạn thì làm sao lại thích dây dưa với Tự nghi ngờ năng lực bản thân, cái đứa vẫn hay đeo bám tôi. 

Có một dạo tôi cảm thấy rất mệt mỏi sau một số buổi coaching. Tôi có cảm giác mình phải còng lưng gánh vác toàn bộ sức nặng của những vấn đề hóc búa mà khách hàng mang đến. Tức và Bực lại làm tôi thêm đuối vì chúng méc là khách hàng cứ thong dong hái hoa bắt bướm, rẽ chỗ này, lượn chỗ kia làm cho đường về đích ngày một xa dần. 

Mệt và chán, tôi tìm đọc các bài chia sẻ trải nghiệm của một lão làng đã ‘đi phượt’ trước tôi đến vài chục năm, hiện đang ngồi trong hội đồng cấp chứng chỉ phượt quốc tế. ‘Tư duy không biết’ là cái tựa làm tôi rất tò mò.

‘…Người phượt giỏi là người ‘sẵn sàng không biết’ chuyến đi sẽ dẫn dắt mình đến đâu…’

Bà giải thích rằng phượt thủ không thể biết trước thời gian kết thúc hành trình vì mỗi khách hàng có thể chất và động lực khác nhau. Người khỏe, chăm chỉ luyện tập trước chuyến đi sẽ đi rất nhanh. Người mới tập tành thì không thể nào leo nhanh được. Người có quyết tâm cao có thể đi vài chục km một ngày. Người vừa đi vừa chụp ảnh thì phải mất vài ngày mới đi được vài km. 

Điều này không phải mới với tôi. Tôi đã được dạy từ thầy cô và được nghe các tay phượt chia sẻ kinh nghiệm trước đó. Nhưng có cái gì đó làm tôi cứ ngồi bần thần nhìn chăm chăm vào mấy dòng chữ kia…

‘Thì đúng là ai cũng nên làm vậy mà. Nhưng để trở thành người giỏi nhất, thậm chí giỏi hơn cả những người đã đi trước mình, làm được điều mà chưa ai làm được, bạn phải làm khác đi chứ.’

Ồ thì ra là ‘lời khuyên’ của Ngạo mạn và tôi đã làm đúng y như vậy bấy lâu nay. 

Để tạo được sự khác biệt, tôi tự đặt mục tiêu rút ngắn thời gian về đích. Tôi đã cố gắng làm cho khách hàng về đích nhanh nhất có thể bằng cách hì hục mang vác balô của họ lên vai rồi ra sức kéo họ lao nhanh về phía trước. 

Khi họ về đích đúng thời gian tôi đã hứa, tôi thấy đây là chuyện bình thường. Khi họ không làm được, tôi nghi ngờ năng lực bản thân. Thì ra Ngạo mạn và Tự nghi ngờ năng lực bản thân đã khéo léo xỏ mũi tôi một thời gian mà tôi không hề hay biết. 

Cám ơn bài học Ngạo mạn đã dành tặng tôi. Tôi thay đổi chiến lược: không hứa hẹn với khách hàng thời gian họ sẽ đến đích, nói rất rõ vai trò và nhiệm vụ của mỗi người trong chuyến đi. Ai làm việc nấy, hành trình trở nên dễ chịu, thoải mái. Có hôm tôi chỉ được đi cùng nửa thời gian khách hàng tự đặt ra cho mình, vì bạn ấy đã đến được nơi cần đến ‘mất rồi’. Vui Sướng đã tổ chức ăn mừng vô cùng thịnh soạn cho cả nhà vào ngày hôm ấy. 

Một vài câu hỏi dành cho các bạn thích suy ngẫm:

  1. Có khía cạnh nào trong công việc/ cuộc sống bạn phải khổ sở vì suy nghĩ: Mình phải là nhất?
  2. Lợi ích và tác hại của suy nghĩ đó là gì? 
  3. Bạn sẽ làm gì để không còn phải khổ sở nữa? 

Written by Pham Thi Thanh Thao

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Cô Đơn

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Nếu ai đó nhờ tôi mô tả Cô Đơn, tôi sẽ nói ‘Đó là một đứa nghiện ăn’. 

Tôi chẳng hiểu là bạn ấy đói lâu ngày hay chỉ đơn giản là bạn ấy tham ăn. Mỗi lần bạn đến là đòi ăn lấy ăn để. Gào lên tên món ăn bạn thèm như cháy nhà đến nơi. Đòi đến mức mà mình không thể làm chuyện gì khác ngoài việc đứng bật dậy đi mua cho bằng được món bạn thèm. 

Có một hôm tôi đang ngồi trên gối lười đọc sách, đột nhiên cái suy nghĩ ‘Chút nữa mình đi ăn Pizza 4Ps ha’ hiện ra giữa trang giấy. Cái câu ấy ban đầu còn lúc ẩn lúc hiện. Vài phút sau thì nằm ăn vạ rồi nhảy đành đạch ra đó không chịu đi đâu. Mắt thì không thèm nghe lệnh của não nữa chứ. Chúng cứ nhìn trân trối vào màn trình diễn của dòng chữ ương bướng kia, nhất định không dịch chuyển sau câu chữ khác. 

Tôi bỏ cuộc, đặt sách xuống, gọi điện đặt bàn: ‘Okay, chị sẽ có mặt trong 30 phút nữa em nhé.’

Sau khi cho Cô Đơn chén sạch một cái Pizza 4P’s phô mai to đùng, trước sự ngỡ ngàng của những thực khách ngồi xung quanh, thì tôi mới có thể nói chuyện với bạn ấy:

‘Bạn từng đến thăm mình một lần hơn 10 năm trước hồi ở Canberra, đòi ăn socola y chang lúc nãy. Hồi đó xa nhà giữa mùa đông lạnh lẽo lại không có bạn bè thì mình còn hiểu. Hôm nay bạn đến nhầm nhà đúng không?’

‘Cô Đơn không có nghĩa là bạn thiếu thốn tình cảm. Bạn có chắc là bạn không thiếu gì không?’

‘Mình đang thiếu gì sao? Để nhớ lại coi. Mấy nay mình vui hơn lúc trước. Mình làm được nhiều việc có kết quả tốt nên mình tự thưởng cho bản thân xả hơi nhiều hơn. Tự cho phép mình lên youtube xem nhiều videos hơn. Mà mình cũng chọn lọc xem những kênh tạo cho mình cảm giác bình yên vào lúc cuối ngày như là những chủ đề sống ở vùng quê, đi trồng rau hái nấm, nấu món ngon thôi mà.’

‘Và bạn…’

‘Và mình dường như đánh mất chính mình vào những vides đó. Tâm trí của mình cứ ao ước được sống ở những nơi đó. Và mình giảm dần thời gian kết nối với chính mình. Thời gian chiêm nghiệm, lắng nghe chính mình mỗi ngày giảm đi rất nhiều.’

Tôi bắt đầu cảm nhận được sự ọc ạch của cái bánh Pizza phômai to tướng đang nằm trong bụng. Cô Đơn vẫy tay chào tạm biệt tôi lần thứ hai sau hơn mười năm gặp lại. 

‘Nếu mình chưa thật sự là bạn thân của chính mình, bao nhiêu bạn thân cũng không bao giờ là đủ.’ 

 Nếu bạn đang bị Cô Đơn đòi dẫn đi ăn, bạn có thể tự hỏi mình:

  1. Bạn dành bao nhiêu thời gian để kết nối với chính mình thông qua các hoạt động như thiền, viết nhật ký, chiêm nghiệm về những sự việc mình đã trải qua…?
  2. Bạn đang dành bao nhiêu thời gian cho những người thật sự thân và hiểu bạn?
  3. Bạn sẽ làm gì từ hôm nay để Cô Đơn không còn đến ăn vạ nữa? 

Written by Pham Thi Thanh Thao

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Ganh Tị

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Tôi đã chưa bao giờ thích Ganh Tị. Từ dùng chính xác phải là ghét. Mỗi khi thấy Ganh Tị từ xa là tôi cho Tự Hào ra chặn cổng: ‘Nè nè, nhà tụi mình tự hào không bao giờ mời Ganh Tị ghé chơi nha’. Rồi hai đứa tôi nháy mắt cười đắc thắng khi thấy Ganh Tị tiêu nghỉu đi chỗ khác. 

Một lần tôi bị mất ngủ. Người khó chịu kinh khủng. Ghét và Tội Lỗi cãi nhau ỏm tỏi làm tôi không tài nào chợp mắt được. 

‘Sao bạn lại đi ghét người ta. Người ta có làm gì bạn đâu?’

‘Nhưng mà mình thích ghét đó. Được không?’

‘Không được! Bạn làm mình cảm thấy nhỏ nhoi quá đi. Bạn đi đi.’

‘Không đi đó, làm gì được nhau?’

Lăn qua lăn lại trên giường, tôi phát hiện Ganh Tị trốn trong góc tủ. Dại dột tôi gọi Tự Hào lôi Ganh Tị tống ra ngoài cửa. ‘Sao bạn lại lẻn vào nhà được vậy? Đi ra mau! Tụi mình không bao giờ chơi với bạn đâu.’ Ghét và Tội Lỗi vẫn không ngừng cãi nhau. 

Hôm sau Ganh Tị chẳng hiểu bằng cách nào lại có mặt trước giờ đi ngủ. Phải mất ngủ đến vài hôm, tôi mới chịu ngồi xuống nói chuyện với bạn: 

‘Mình thua cái sự lì của bạn rồi. Bạn nói cho mình nghe mình ganh tị điều gì?’

‘Bạn thích có được mấy cái thành tích giống người ta mà bạn không có.’

‘Mình không thèm. Mình có mà mình không khoe thôi.’

‘Vậy là bạn thèm được khoe mà bạn không khoe được.’

Uhm… uhm… lần đầu tiên tôi đuối lý với Ganh Tị. Mà tại sao tôi không thể khoe những thành tích của mình? Thì ra tôi cho rằng nếu khoe những gì mình đạt được là khoác lác, là nổ. Nhưng Tự Hào và Khoác Lác rất khác nhau. Tự Hào có sao nói vậy, làm một nói một. Khoác Lác có một nói mười. 

Đã qua rồi cái thời chỉ cần miệt mài cắm đầu làm việc, không cần nói năng điều gì về bản thân mà ai ai cũng biết. Đó là vì cộng sự, đồng nghiệp, đối tác đều là những người làm việc với mình mỗi ngày, nghe mình nói chuyện, thấy được những gì mình đóng góp cho công ty. Đã qua luôn cái thời làm được gì hay hay là có sếp đi khoe giùm. Chẳng những được khoe trong nước mà có khi còn được khoe cả toàn cầu. Hai ba bậc trên cao đều biết mình là ai, tên gì. 

Giờ có mình mình. Khách hàng phần lớn là người không quen biết. Bạn bè, người quen tốt lắm cũng nói được cho vài câu. Không tự mình nói cho người ta biết mình đã làm được gì, đã đạt được những gì thì làm sao có ‘chứng cứ’ để người ta tin mình được. 

Không cần phải đuổi, Ganh Tị đã ra đi từ lúc nào khi tôi còn chưa kịp nói lời cám ơn. Trong kia, Ghét và Tội Lỗi cũng đi đâu mất. Tôi thấy người mình nặng dần và chìm vào giấc ngủ, rất sâu. 

Ganh Tị đã mang đến cho tôi bài học mới: Ganh tị không phải lúc nào cũng nói rằng mình tham muốn thêm một điều gì đó. Có đôi khi bạn ấy chỉ muốn nói rằng, đã đến lúc phải mang cái mình đang có sẵn ra dùng. 

Một vài câu hỏi nếu Ganh Tị làm bạn mất ngủ:

  1. Bạn đang ganh tị điều gì?
  2. Bạn mong đợi có trải nghiệm gì khi có được điều ấy?
  3. Bạn đã có điều ấy chưa? Nếu chưa, bạn cần làm gì để có được điều mình mong muốn?

Written by Pham Thi Thanh Thao

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Hạnh Phúc (Happiness)

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

Thông điệp của Hạnh Phúc: ‘Cuộc sống thật tươi đẹp’ (Happiness says ‘Life is good’ – Dan Newby)

Nếu như Thầy Dan Newby của tôi mô tả đúng về Hạnh Phúc thì dường như Hạnh Phúc chưa bao giờ ở bên tôi quá lâu. Hạnh Phúc là một người bạn bí ẩn, cứ thoắt ẩn thoắt hiện, đến trong bất ngờ, ra đi không hề báo trước. 

Bạn ấy thường thích tôi mặc một bộ đồ hiệu nào đó trông bụi bụi, vừa đi vừa thong dong gặm cây kem McDonald $1SGD trong những khu mua sắm sang trọng. Bạn ấy hình như cũng thích những mảng trời xanh thẳm, những bãi cỏ xanh mướt trải dài ngút tầm mắt, hay những hàng lá phong rực rỡ kiêu kỳ của mùa thu. Có đôi khi bạn lại thích đi tản bộ cùng tôi dưới những hàng đại thụ, lặng ngắm từng vạt nắng cuối ngày trong tiếng lá rơi rất khẽ.  

Tôi cứ ngỡ có một chiều không gian và thời gian nào đó đang nắm giữ Hạnh Phúc. Chỉ khi nào đến được đúng nơi ấy, thời khắc ấy, tôi mới lại được ở bên cạnh bạn ấy. 

Một ngày kia tôi gặp lại Hạnh Phúc ở một nơi thật bất ngờ. Đó không phải một hay hai bạn Hạnh Phúc. Đó là một Làng Hạnh Phúc. Tôi chưa từng thấy ở nơi đâu có nhiều các bạn Hạnh Phúc đến vậy. Hạnh Phúc sáng bừng trong đôi mắt. Hạnh Phúc giòn tan trong tiếng cười. Hạnh Phúc nhẹ tênh trong từng bước chân, hơi thở. 

Các bạn Hạnh Phúc nơi này không cần những khu shopping sang trọng hay những hàng đại thụ. Các bạn ấy dường như còn có ít hơn rất nhiều so với những gì tôi đang có. Vậy mà các bạn ấy vẫn cứ là chính mình, là Hạnh Phúc. 

Đang mãi cười toe toét ngắm cả Làng Hạnh Phúc đi qua đi lại trước mặt mình thì có ai đó đến ngồi cạnh tôi bắt chuyện: 

  • Vui ghê ha.   
  • Ủa Hạnh Phúc, bạn sống ở đây sao? Làm sao để bạn theo mình về nhà? 
  • Mình vẫn luôn muốn bên bạn mỗi ngày đó chứ. Chỉ là mình không có cơ hội đến gần bạn. Bạn lúc nào cũng chơi cùng Không Bao Giờ Hài Lòng (Discontentment) mà bạn này với mình giống như mặt trời và mặt trăng vậy đó. 

Tôi chợt vỡ ra. Hạnh Phúc chẳng phải là một người bạn kiêu sa, luôn đòi hỏi một cuộc sống xa hoa như tôi từng nghĩ. Tôi nghĩ phải làm bạn với Không Bao Giờ Hài Lòng, thu gom thật nhiều thứ để có thể gọi Hạnh Phúc trở về. 

Hạnh Phúc rất mộc và rất gần. Bạn ấy sẽ ở ngay bên tôi khi tôi chịu buông bỏ những mong cầu chưa bao giờ có điểm dừng. Bạn ấy chỉ cần tôi nhìn nhận: Cuộc sống của mình đã có quá dư thừa những điều kiện để có được Hạnh Phúc. Cuộc sống của mình đã quá tuyệt vời! 

Buông bỏ những mong cầu, những dự định còn dang dỡ, những điều tâm huyết mình mơ mộng bấy lâu nay không phải là điều dễ dàng. Nhưng thôi cứ buông xuống thử để xem Hạnh Phúc có theo tôi về nhà không. 

Hạnh Phúc không những giữ đúng lời hứa mà còn tặng tôi nhiều món quà thú vị. Ở bên bạn, tôi thấy mỗi ngày dường như ngắn lại mặc dù tôi đã chuyển sang thức dậy từ 4 giờ sáng. Hạnh phúc làm cho món ăn ngon hơn, các giấc ngủ sâu hơn. 

Hồi xưa tôi nghĩ ở bên Hạnh Phúc chắc toàn chơi là chơi. Rồi mình có khi sẽ trở thành một người lười nhác, sống không có mục đích. Vậy mà giờ đây tôi thấy mình làm được rất, rất nhiều việc hơn trước, làm xong cảm thấy rất hài lòng và lại muốn làm nhiều hơn nữa. 

‘Phượt’ cùng Hạnh Phúc, tôi không cần phải đắn đo lâu trước những ngã rẻ còn mờ sương. Chúng tự nhiên trở nên rất rõ ràng vì tôi đã hiểu được luật chơi: cứ chọn cung đường nào mà Hạnh Phúc thích đi. 

‘Không phải là phải đạt được hết tất cả những mong cầu để có được Hạnh Phúc. Có Hạnh Phúc là sẽ có được tất cả những mong cầu.’ – Đó là bài học quí tôi nhặt được trên con đường mưu cầu Hạnh Phúc cho mình. Còn bạn thì sao? 

Thêm một vài câu hỏi cho các bạn thích suy ngẫm:

  1. Với tôi, Không Bao Giờ Hài Lòng đã cản trở tôi làm bạn với Hạnh Phúc, với bạn, đó là (những) bạn Cảm Xúc nào?
  2. Bạn có muốn có Hạnh Phúc bên mình? Bạn sẽ làm gì để có thể làm bạn với Hạnh Phúc? 

Written by Pham Thi Thanh Thao

#hanhtrinhtuGHETdenYEUTHUONG

P.S.: Làng Hạnh Phúc còn được nhiều người biết đến với tên Làng Mai. 

Without Emotional Intelligence, Mindfulness Doesn’t Work

Daniel Goleman, một trong những cây đại thụ trong ngành tâm lý học, nổi tiếng với cuốn Emotional Intelligence – cuốn sách bán chạy nhất của The New York Times vào năm 1995, được dịch ra 40 ngôn ngữ, bán được hơn 5 triệu bản.  

Trong một nghiên cứu gần đây cùng với Matthew Lippincott trên 42 nhà quản lý cấp cao, đã chứng minh mindfulness (sống chánh niệm) kết hợp cùng với những hiểu biết về Thông minh cảm xúc (Emotional Intelligence), mang lại rất nhiều lợi ích như:  Mối quan hệ bền chặt hơn với cấp trên, đồng nghiệp và cấp dưới; kết quả dự án tốt hơn; cải thiện quản lý khủng hoảng, quản trị xung đột tốt hơn, khả năng truyền đạt thuyết phục hơn, được thăng tiến…

Theo kết quả nghiên cứu, luyện tập Mindfulness giúp các nhà quản lý có sự tự nhận biết (self-awareness) tốt hơn về những vấn đề mình đang gặp phải, quan sát được xu hướng hành vi của mình trong những tình huống căng thẳng. Kiến thức về Emotional Intelligence giúp họ lên kế hoạch hành động để điều chỉnh hành vi. 

Tựa bài viết nghe có vẻ sẽ gây tranh cãi. Theo những trải nghiệm và quan sát của bản thân, tôi nhận thấy Mindfulness và Emotional Intelligence là hai mảng kiến thức và thực tập không thể tách rời. 

Nếu chỉ luyện tập mindfulness thì có thể sẽ mất rất nhiều thời gian để chuyển hóa một cảm xúc nào đó (giận dữ/ lo âu chẳng hạn) hoặc để thay đổi hành vi. Nếu chỉ hiểu về Emotional Intelligence mà không thực tập mindfulness thì cũng sẽ rất khó điều chỉnh hành vi mỗi khi có một (vài) cảm xúc quá lớn đến bên mình. 

Thực tập Emotional Intelligence có thể bắt đầu bằng cách học nhận biết và gọi tên những cảm xúc nổi trội nhất trong ngày của mình. Viết tên chúng ra trong một cuốn sổ nhỏ hoặc ghi chú vào phần note trong điện thoại. 

Chừng 2 – 3 tuần là mình đã có thể dễ dàng nhận diện những cảm xúc thường lui tới viếng thăm. Lúc đó ta sẽ biết bạn nào thường phá bỉnh, bạn nào cứ thích đeo bám mình. Trình độ cao hơn, ta sẽ biết được mình thiếu mất một số cảm xúc quan trọng nào nữa. 

Kết hợp với mindfulness, chúng ta sẽ có khả năng nhận ra cảm xúc hay gây rắc rối khi chúng vừa mới mon men đến gần mình. Từ đó có nhiều thời gian để quyết định hành động một cách thông thái hơn. 😉

Enjoy reading!

https://hbr.org/2017/09/sgc-what-really-makes-mindfulness-work

About Daniel Goleman: http://www.danielgoleman.info/biography/

Mindfulness works but only if you work at it

Rảnh rỗi, vì bạn Corona, nên sinh nông nỗi bằng cách lên Harvard Business Review đọc bài. Choáng ngộp vì quá chừng bài hay. Quan sát thấy có rất nhiều bài nghiên cứu về mindfulness (sống chánh niệm). Tò mò search thêm Amazon thì thấy hiện lên ‘Over 100,000 results’. Ồ, thì ra mindfulness đã trở thành một xu hướng từ rất lâu, đặc biệt là cho lãnh đạo cấp cao. 

Ngày xưa lúc mới bắt đầu biết đến thiền cũng ráng dành thời gian ngồi được vài tuần. Sau đó bận bịu quá lại quên. Rồi thấy mình đâu lại vào đấy, trở lại là chính mình phiên bản cũ. Nghĩa là cũng phản ứng nhanh, ai nói gì không hài lòng tí là bắt đầu nổi giận. Rồi đâm ra nghi ngờ: Mindfulness thật sự có hữu dụng? 

Hôm qua đọc được bài này thấy giống trải nghiệm của bản thân quá nên chia sẻ với mọi người: ‘Mindfulness works but only if you work at it’. Đây là nghiên cứu của Megan Reitz & Michael Chaskalson trên 57 senior business leaders. 

 Ý chính ‘nhặt’ ra được gồm có: 

1. Lợi ích của mindfulness trong việc lãnh đạo đội nhóm: resilience, the capacity for collaboration, and the ability to lead in complex conditions. Tạm dịch: sự bền bỉ, khả năng hợp tác và dẫn dắt team trong những điều kiện hoàn cảnh phức tạp. 

2. ‘Không có thời gian để thực tập mindfulness’ chỉ là lý do bề nổi. 

Họ đã nghiên cứu ngay cả các nhà lãnh đạo cấp cao, những người rất bận rộn, thì trừ giờ ngủ ra họ cũng có được trung bình 1,060 phút/ ngày. Dành 10 phút cho mindfulness chỉ chiếm khoảng 1% tổng số giờ/ ngày.

3. Những điều cần lưu ý trước khi bắt đầu cam kết thực tập mindfulness: 

(1) Lên kế hoạch thực tập MỖI NGÀY: chọn thời gian cố định để tạo thói quen.

(2) Tiên liệu trước là mình sẽ gặp khó khăn ở thời gian đầu để không bị thất vọng rồi bỏ cuộc. 

(3) Quan sát và ghi nhận ảnh hưởng của mindfulness lên công việc và cuộc sống để tạo động lực đi tiếp. 

(4) Nói với người thân/ bạn bè là mình đang thực tập mindfulness để có được sự hỗ trợ của họ. 

(5) Liên kết với những người có cùng sở thích về mindfulness để động viên nhau. 

Theo kinh nghiệm của bản thân tôi thì mindfulness không giống như chiếc iphone mà mình mua về một lần rồi có thể dùng vài năm. Mindfulness giống như cục pin của chiếc iphone, nó cần phải được ‘sạc’ mỗi ngày. 🙂

Hy vọng các bạn đọc bài này được inspired để bắt đầu hoặc tiếp tục thực tập mindfulness. Chỉ 10 phút/ ngày và lại rất phù hợp với tình hình hiện tại: có nhiều thời gian ở nhà hơn và mindfulness lại giúp mình bình tĩnh hơn. 😉

https://hbr.org/2016/11/mindfulness-works-but-only-if-you-work-at-it

Hy vọng, Biết ơn & Bình tĩnh

Từ ngày ‘lên núi ở ẩn’ tôi không còn cập nhật thông tin nhiều. Vẫn hay thường bị bạn bè trêu vì cái tội lạc hậu này. Đến tối 28 Tết tôi mới nghe được tin về bạn Corona nhân dịp sang chơi nhà sếp cũ. 

Nghe xong thấy cũng bình thường. Về nhà vẫn đi mua hoa Tết, đi chợ, tập thể dục ào ào cho đến những ngày Tết đến, rảnh rỗi có nhiều thời gian đọc tin tức. 

Tin tức nhiều vô kể. Từ những trang web chính thống có cơ sở khoa học, những tờ báo được tín nhiệm cho đến Youtube, FB, IG rồi các tin nhắn từ bạn bè, đồng nghiệp cũ, người thân… 

Bạn Tò mò trong tôi vô cùng phấn khích. Bạn ấy say sưa đọc hết tin này đến tin khác rồi còn tích cực trò chuyện với bạn bè xung quanh. 

Một sáng kia thức dậy, bỗng nhiên tôi thấy người mệt mỏi, thấy cuộc sống ảm đạm. Té ra Tò mò trong lúc đi lòng vòng tám chuyện đã rủ thêm Lo lắng, Sợ, Bi quan về nhà. 

Nếu bạn nào tình cờ cũng có những bạn này trong nhà thì có thể xem qua một vài mẹo nhỏ sau đây nhé:

1. Chọn lọc nguồn thông tin 

Tin tức chắc chắn là mình cần phải cập nhật hàng ngày để có thể ứng phó kịp thời. Tuy nhiên điều mình cần lưu tâm là chọn lọc những trang thông tin chính thống hoặc đọc chia sẻ của những người có kiến thức chuyên ngành.

Những người này hiểu Bình tĩnh là điều quan trọng trong tình hình hiện nay nên giọng văn của họ cũng tích cực, lạc quan và tự tin, giúp người đọc đỡ hoang mang. 

2. Tự đặt ra khung thời gian đọc tin trong ngày

Tin tức hiện nay đang tràn ngập tất cả mọi nơi. Khi ta đọc, thông tin đi vào thì suy nghĩ đi ra. Suy nghĩ sẽ ảnh hưởng đến cảm xúc và rất dễ dàng mời gọi các bạn Lo, Sợ, Bi quan đến bên ta. 

Bao nhiêu thời gian thì đủ? Điều này tuỳ thuộc vào sức khoẻ tinh thần của mỗi người. Bạn thử đặt đồng hồ 15-20 phút/ ngày. Nếu đọc xong mà thấy mệt, thở nông, người căng lên thì nên giảm thời gian lại. 

Tự đặt ra mốc thời gian cố định như là sau giờ ăn trưa hay ăn tối để tâm trí được nghỉ ngơi.  

3. Hít thở sâu và chậm khi thấy quá lo lắng. 

Bạn thử hít vào trong 4 giây và thở ra trong 5-6 giây. Hít thở bằng BỤNG. Bạn đặt tay lên bụng thấy bụng phồng lên khi hít vào, xẹp xuống khi thở ra. Vai KHÔNG di chuyển lên xuống. 

Hít thở và để tâm trí nhận diện hơi thở và đi theo hơi thở chừng 10 lần bạn sẽ thấy bình tâm trở lại. 

4. Tập trung vào những việc mình yêu thích

Thời gian rảnh còn lại trong ngày ta có thể làm những điều mình yêu thích và thật sự tập trung tận hưởng chúng. 

Ví dụ như vẽ, ngồi thoải mái, để tâm trí tập trung vào từng nét vẽ, tận hưởng sự dễ chịu trong từng hơi thở… 

Đọc sách, cảm nhận sự êm ái của cái gối lười, trang giấy hoặc cái kindle trên tay mình, và từng câu chữ của tác giả đang đi vào lòng mình. 

Nấu ăn, dòng nước mát khi rửa rau củ, lắng nghe tiếng thức ăn sôi trên bếp, cảm nhận hương thơm của món ăn đang chín… 

5. Chủ động mời các bạn Hy vọng, Biết ơn, Bình tĩnh đến bên mình 

Nếu như mình đã chuẩn bị kỹ hết mọi thứ rồi, làm theo hết tất cả những hướng dẫn rồi thì có lo thêm cũng không giải quyết được gì. Điều quan trọng tiếp theo là giữ cho tinh thần luôn lạc quan. 

Hy vọng: tin rằng các bác sỹ sẽ nhanh chóng tìm ra phương thức phòng ngừa và chữa trị cho chúng ta. 

Biết ơn: cảm nhận cảm xúc biết ơn tất cả bác sỹ, y tá, các nhà khoa học và những người đang dũng cảm chiến đấu với bệnh dịch vì chúng ta. 

Giữ Bình tĩnh cho bản thân và giúp những người xung quanh bình tĩnh lạc quan. 

Trên đây là một vài mẹo nhỏ. Nếu bạn nào có cách nào hay thì comment nhé. Cám ơn!

Written by: Pham Thi Thanh Thao